1864–1949 · Geç Romantik

Richard Strauss

10 eser

Strauss Münih’te doğdu. Babası Franz Strauss, Münih Saray Operası’nın ilk kornistiydi ve korno Strauss’un hep gönlüne yakın kaldı. İlk eserleri, on üç üflemeli için Serenat (1881), 1. Korno Konçertosu (1882–1883) ve piyano için Burleske (1885–1886), Schumann, Mendelssohn ve Brahms’ın izinden gider. 1883’te Meiningen’de Hans von Bülow’un asistanı oldu; Alexander Ritter de onu Wagner’e, Liszt’e ve senfonik şiire yöneltti.

1888–1898 yıllarındaki senfonik şiirleri, çok büyük bir orkestrayla bir öykü anlatır ya da bir karakter çizer. Don Juan (1888), Lenau’nun bir şiirine dayanır. Ölüm ve Dönüşüm (1888–1889) ölmekte olan bir sanatçıyı izler; eseri açıklayan şiiri Ritter müzikten sonra yazdı. Till Eulenspiegel, kornoda ve re klarnetinde duyulan iki temanın Till’in muzipliklerini temsil ettiği bir rondodur. Ein Heldenleben (1898) birbirine bağlı altı kesitten oluşur ve bestecinin önceki eserlerinden alıntılar yapar. Temalar, Wagner’in leitmotiflerine benzer biçimde, değişmiş olarak geri döner.

Senfonik şiirlerden sonra çoğunlukla operaya yöneldi. 1942’den başlayan geç bir yaratıcılık atılımı, ergenlik yıllarının üslubuna geri bakan 2. Korno Konçertosu’nu; yirmi üç solo yaylı çalgı için yazılan ve Alman kültür hayatının yıkımına ağıt yakan Metamorphosen’i (1944–1945) ve soprano ile orkestra için Dört Son Şarkı’yı (1948) içerir.

Nelere kulak vermelisiniz

Ein Heldenleben’de kornolarda ve viyolonsellerde mi bemol majörün notaları üzerinde yükselen kahraman teması, iki trampetli savaş kesiti ve sahne dışındaki trompetler; Don Juan’dan ve önceki başka eserlerden alıntılar.
Till Eulenspiegel’de “bir varmış bir yokmuş” açılışı, korno ve re klarnet temaları, yargılanma sahnesinde bir cenaze marşı ve sonda geri dönen aynı açılış.
Metamorphosen’de her biri ayrı bir partiyi çalan yirmi üç solo yaylı ve sona doğru pes yaylılarda çalınan, “In memoriam” işaretli, Beethoven’ın Eroica’sındaki cenaze marşı.
Dört Son Şarkı’da kornoların öne çıktığı tam bir orkestranın üzerinde yükselen soprano; Im Abendrot’ta, bunun ölüm olup olmadığı sorusunun ardından Ölüm ve Yüceliş’teki Yüceliş teması belirir.
İlk dönemdeki Serenat’ta ve 1. Korno Konçertosu’nda Mendelssohn’a ve Brahms’a yakın, açık, Klasik-Romantik bir üslup.